تصمیم ساخت یا خرید (Make or Buy) از آن تصمیم‌هایی است که معمولاً با یک مقایسه‌ی ساده‌ی هزینه شروع می‌شود: «هر واحد را چقدر در داخل تولید می‌کنیم و تامین‌کننده چقدر قیمت می‌دهد؟» این مقایسه لازم است، ولی کافی نیست. تصمیم‌هایی که فقط بر پایه‌ی آن گرفته می‌شوند، اغلب چند سال بعد به‌دلیل ریسک، کیفیت یا از دست رفتن مهارت پشیمانی می‌آورند.
اولین مشکل در مقایسه‌ی هزینه، سرباره‌ها است. هزینه‌ی تولید داخلی اغلب با هزینه‌ی کامل (شامل سرباره‌ی ثابت) محاسبه می‌شود، در حالی که اگر تولید را به بیرون واگذار کنیم، بخش بزرگی از آن سرباره حذف نمی‌شود و روی بقیه‌ی محصولات پخش می‌شود. مقایسه‌ی درست، هزینه‌ی افزایشی (آنچه واقعاً با تصمیم تغییر می‌کند) را با قیمت تامین‌کننده به‌علاوه‌ی هزینه‌های مدیریت تامین (کنترل کیفیت، حمل، موجودی بیشتر) می‌سنجد.
بعد از هزینه، چند پرسش راهبردی باید پرسیده شود. آیا این فعالیت بخشی از شایستگی محوری سازمان و منبع تمایز آن است؟ اگر بله، واگذاری آن خطر از دست دادن دانش و وابستگی به تامین‌کننده را دارد. آیا بازار تامین‌کنندگان توانمند و رقابتی وجود دارد؟ اگر فقط یک یا دو تامین‌کننده‌ی ممکن هست، قدرت چانه‌زنی شما پس از واگذاری به‌شدت کاهش می‌یابد.
بعد ظرفیت و انعطاف را بسنجید. تولید داخلی به شما کنترل بر اولویت و زمان‌بندی می‌دهد، ولی سرمایه‌ی ثابت می‌خواهد و در نوسان تقاضا هزینه‌ی ظرفیت بیکار دارد. خرید از بیرون، ظرفیت را متغیر می‌کند و ریسک سرمایه‌گذاری را منتقل می‌کند، اما در زمان کمبود در بازار، شما ممکن است در انتهای صف تامین‌کننده باشید. برای محصولات با تقاضای بسیار پرنوسان، ترکیب (پایه‌ی داخلی و اوج خارجی) اغلب بهتر از هر دو حالت خالص است.
ریسک را باید صریح بنویسید: ریسک کیفیت و مالکیت فکری (اگر فرایند یا طراحی حساس است)، ریسک تامین (وابستگی به یک منبع، نوسان ارز، محدودیت واردات) و ریسک بازگشت‌ناپذیری. واگذاری تولید به‌سرعت انجام می‌شود، اما بازسازی توانمندی داخلی پس از آن سال‌ها طول می‌کشد. تصمیم‌هایی که برگشت‌پذیری پایین دارند باید معیار سخت‌گیرانه‌تری از تصمیم‌های برگشت‌پذیر بگذرانند.
یک چارچوب ساده برای نتیجه‌گیری: برای هر قلم یا فرایند، چهار معیار را از ۱ تا ۵ امتیاز بدهید — هزینه‌ی افزایشی، اهمیت راهبردی، ریسک تامین، و برگشت‌پذیری — و نتیجه را در یک جلسه‌ی مشترک تولید، تدارکات و مالی مرور کنید. هدف دقت عدد نیست، بلکه آشکار شدن اختلاف نظرها است، چون معمولاً اختلاف واقعی بر سر فرض‌های هزینه یا ریسک است که در بحث عادی مطرح نمی‌شود.
اشتباه رایج، گرفتن تصمیم در یک نقطه‌ی زمانی و فراموش کردن بازبینی است. شرایط تغییر می‌کنند: نرخ ارز، ظرفیت داخلی، و بازار تامین‌کنندگان. تصمیم ساخت یا خرید برای اقلام مهم را دست‌کم هر دو سال دوباره بررسی کنید و محرک‌هایی مانند افزایش بیش از حد قیمت تامین‌کننده یا افت کیفیت را به‌عنوان نشانه‌ی بازنگری مشخص کنید.